PVLC Mùa Thường Niên Tuần XX Thứ 4
Bài Ðọc I: (Năm I) Tl 9, 6-15
"Ðang khi Chúa ngự trị giữa
chúng tôi, các ngươi đã nói: "Xin cho một vua cai trị chúng
tôi".
Trích sách Thủ Lãnh.
Khi ấy, mọi người Sikem và tất
cả các gia tộc thành Mêllô tụ họp lại, rồi kéo nhau đến gần cây
sồi ở Sikem, và tôn Abimêlech lên làm vua.
Khi ông Giotham nghe tin ấy,
liền đi lên đứng trên đỉnh núi Garizim, lớn tiếng kêu lên rằng:
"Hỡi người Sikem, hãy nghe ta, để Thiên Chúa cũng nghe các
ngươi. Các cây cối đều đến xức dầu phong một vị vua cai trị
chúng, và nói cùng cây ôliu rằng: "Hãy đi cai trị chúng tôi".
Cây ôliu đáp lại rằng: "Chớ thì ta có thể bỏ việc sản xuất dầu
mà các thần minh và loài người quen dùng, để được lên chức cai
trị cây cối sao?" Các cây cối nói cùng cây vả rằng: "Hãy đến cầm
quyền cai trị chúng tôi". Cây vả trả lời rằng: "Chớ thì ta có
thể bỏ sự ngọt ngào của ta, bỏ hoa trái ngon lành của ta, để
được lên chức cai trị các cây cối khác sao?" Các cây cối nói với
cây nho rằng: "Hãy đến cai trị chúng tôi". Cây nho đáp rằng:
"Chớ thì ta có thể bỏ việc cung cấp rượu, là thứ làm cho Thiên
Chúa và loài người được vui mừng, để được lên chức cai trị các
cây cối khác sao?" Tất cả những cây cối nói với bụi gai rằng:
"Hãy đến cai trị chúng tôi". Bụi gai trả lời rằng: "Nếu các
ngươi thật lòng đặt ta làm vua các ngươi, thì các ngươi hãy đến
nghỉ dưới bóng ta. Nhưng nếu các ngươi không muốn thì sẽ có lửa
từ bụi gai phát ra thiêu huỷ các cây hương nam núi Liban".
Ðó là lời Chúa.
Ðáp Ca: Tv 20, 2-3.
4-5. 6-7
Ðáp: Lạy Chúa, do quyền năng Chúa mà vua vui mừng (c.
2a).
Xướng: 1) Lạy Chúa, do quyền
năng Chúa mà vua vui mừng; do ơn Chúa phù trợ, vua xiết bao hân
hoan! Chúa đã ban cho sự lòng vua ao ước, và điều môi miệng vua
xin, Chúa chẳng chối từ.- Ðáp.
2) Chúa đã tiên liệu cho vua
được phước lộc may mắn, đã đội triều thiên vàng ròng trên đầu
vua. Nhờ Chúa giúp mà vua được vinh quang cao cả, Chúa khoác lên
người vua, oai nghiêm với huy hoàng. - Ðáp.
3) Vua xin Chúa cho sống lâu,
thì Chúa đã ban cho một chuỗi ngày dài tới muôn muôn thuở. Chúa
đã khiến vua nên mục tiêu chúc phúc tới muôn đời, Chúa đã cho
vua được hân hoan mừng rỡ trước thiên nhan. - Ðáp.
Alleluia: Tv 118,
135
Alleluia, alleluia! - Xin Chúa
tỏ cho tôi tớ Chúa thấy long nhan hiền hậu, và dạy bảo con những
thánh chỉ của Chúa. - Alleluia.
Phúc Âm: Mt 20,
1-16a
"Hay mắt bạn ganh tị, vì tôi
nhân lành chăng".
Tin Mừng Chúa Giêsu Kitô theo
Thánh Matthêu.
Khi ấy, Chúa Giêsu phán cùng các
môn đệ dụ ngôn này rằng: "Nước Trời giống như chủ nhà kia sáng
sớm ra thuê người làm vườn nho mình. Khi đã thoả thuận với những
người làm thuê về tiền công nhật là một đồng, ông sai họ đến
vườn của ông.
"Khoảng giờ thứ ba, ông trở ra,
thấy có những người khác đứng không ngoài chợ, ông bảo họ rằng:
"Các ngươi cũng hãy đi làm vườn nho ta, ta sẽ trả công cho các
ngươi xứng đáng". Họ liền đi. Khoảng giờ thứ sáu và thứ chín,
ông cũng trở ra và làm như vậy.
"Ðến khoảng giờ thứ mười một ông
lại trở ra, và thấy có kẻ đứng đó, thì bảo họ rằng: "Sao các
ngươi đứng nhưng không ở đây suốt ngày như thế?" Họ thưa rằng:
"Vì không có ai thuê chúng tôi". Ông bảo họ rằng: "Các ngươi
cũng hãy đi làm vườn nho ta".
"Ðến chiều chủ vườn nho bảo
người quản lý rằng: "Hãy gọi những kẻ làm thuê mà trả tiền công
cho họ, từ người đến sau hết tới người đến trước hết". Vậy những
người làm từ giờ thứ mười một đến, lãnh mỗi người một đồng. Tới
phiên những người đến làm trước, họ tưởng sẽ lãnh được nhiều
hơn; nhưng họ cũng chỉ lãnh mỗi người một đồng. Ðang khi lãnh
tiền, họ lẩm bẩm trách chủ nhà rằng: "Những người đến sau hết
chỉ làm có một giờ, chúng tôi chịu nắng nôi khó nhọc suốt ngày
mà ông kể họ bằng chúng tôi sao?" Chủ nhà trả lời với một kẻ
trong nhóm họ rằng: "Này bạn, tôi không làm thiệt hại bạn đâu,
chớ thì bạn đã không thoả thuận với tôi một đồng sao? Bạn hãy
lấy phần bạn mà đi về, tôi muốn trả cho người đến sau hết bằng
bạn, nào tôi chẳng được phép làm như ý tôi muốn sao? Hay mắt bạn
ganh tị, vì tôi nhân lành chăng?"
"Như thế, kẻ sau hết sẽ nên
trước hết, và kẻ trước hết sẽ nên sau hết".
Ðó là lời Chúa.
Suy Niệm Cảm
Nghiệm
Ân Sủng - Một
đảo lộn Thần Linh
Lời Chúa cho Thứ Tư Tuần XX
Thường Niên hôm nay được tiếp tục trước hết với Bài Phúc Âm của
Thánh ký Mathêu với 16 cầu đầu ở đoạn 20 về dụ ngôn thuê thợ làm
vườn nho và trả công đồng đều cho họ bao gồm cả người làm nhiều
giờ nhất, từ "giờ thứ ba" trong ngày đến người ít giờ
nhất, từ "giờ thứ 11" trong ngày, tức cách nhau 8
tiếng đồng hồ.
Sự kiện chủ trả lương đồng đều
cho cả nhóm thợ được thuê sớm nhất lẫn nhóm thợ thuê muộn nhất
bề ngoài có vẻ bất công, như chính cảm nhận của nhóm thợ đến làm
sớm nhất:
"Đến chiều chủ vườn nho bảo
người quản lý rằng: 'Hãy gọi những kẻ làm thuê mà trả tiền công
cho họ, từ người đến sau hết tới người đến trước hết'. Vậy những
người làm từ giờ thứ mười một đến, lãnh mỗi người một đồng. Tới
phiên những người đến làm trước, họ tưởng sẽ lãnh được nhiều
hơn; nhưng họ cũng chỉ lãnh mỗi người một đồng. Đang khi lãnh
tiền, họ lẩm bẩm trách chủ nhà rằng: 'Những người đến sau hết
chỉ làm có một giờ, chúng tôi chịu nắng nôi khó nhọc suốt ngày
mà ông kể họ bằng chúng tôi sao?'"
Thật ra, theo lý thì người chủ
này chẳng những không bất công một chút nào với nhóm
thợ được ông thuê làm vườn nho cho ông sớm nhất mà còn theo
tình tỏ ra hết sức rộng lượng nữa là đằng khác với nhóm
thợ được ông thuê làm vườn nho cho ông muộn nhất và ít vất vả
nhất nữa, như chính câu trả lời của ông với nhóm thợ than phần
hành động của ông cho thấy:
"Này bạn, tôi không làm thiệt
hại bạn đâu, chớ thì bạn đã không thoả thuận với tôi một đồng
sao? Bạn hãy lấy phần bạn mà đi về, tôi muốn trả cho người đến
sau hết bằng bạn, nào tôi chẳng được phép làm như ý tôi muốn
sao? Hay mắt bạn ganh tị, vì tôi nhân lành chăng?"
Đúng thế, ông chủ vườn nho không
bất công với nhóm thợ đầu tiên và 2 nhóm thợ sau đó. Bởi vì 3
nhóm thợ đến sớm này và ông đã thỏa thuận với nhau về tiền
công đâu vào đấy rồi:
"Nước Trời giống như chủ nhà kia
sáng sớm ra thuê người làm vườn nho mình. Khi đã thoả thuận với
những người làm thuê về tiền công nhật là một đồng,
ông sai họ đến vườn của ông. Khoảng giờ thứ ba, ông trở ra, thấy
có những người khác đứng không ngoài chợ, ông bảo họ rằng: 'Các
ngươi cũng hãy đi làm vườn nho ta, ta sẽ trả công cho các ngươi
xứng đáng'. Họ liền đi. Khoảng giờ thứ sáu và thứ chín, ông cũng
trở ra và làm như vậy'".
Còn việc ông chủ này trả cho
nhóm thợ sau cùng bằng nhóm thợ đầu tiên là do lòng quảng đại
của ông, bởi nhóm thợ sau cùng này không hề mặc cả và đòi hỏi
gì, có việc làm là tốt rồi, bằng không sẽ bị ế lao công và thiện
chí của họ, trong khi đó ông chủ cũng chẳng hứa trả cho họ bao
nhiêu và họ phải làm như thế nào: "Đến khoảng giờ thứ mười
một ông lại trở ra, và thấy có kẻ đứng đó, thì bảo họ rằng: 'Sao
các ngươi đứng nhưng không ở đây suốt ngày như thế?' Họ thưa
rằng: 'Vì không có ai thuê chúng tôi'. Ông bảo họ rằng: 'Các
ngươi cũng hãy đi làm vườn nho ta'".
Riêng với nhóm thợ cuối cùng
này, theo lý họ chẳng những đáng được hưởng 1 đồng như nhóm thợ
đầu tiên mà còn gấp 3 nữa, nghĩa là đáng 3 đồng. Đồng thứ nhất
- bởi vì họ cũng đã sẵn sàng đi làm từ ban đầu, đến độ họ cứ đợi
mãi mà chẳng có ai thuê mướn. Đồng thứ hai - họ chẳng những đã
sẵn sàng làm việc từ sáng sớm, mà còn tỏ ra nhẫn nại chờ đợi
được thuê mướn nữa, nhất là khi được thuê mướn không mặc cả gì
như ba nhóm thợ đầu tiên, có việc là vui rồi, làm gì cũng được,
lương bao nhiêu cũng OK, đủ cho họ xứng đáng lãnh nhận bằng đồng
lương của nhóm đầu tiên. Đồng thứ ba - vì trong thời gian chờ
đợi dược thuê mướn, họ có thể cảm thấy chán nản và cảm thấy bị
bỏ rơi khi thấy 3 nhóm thợ trước được thuê mướn, như thể họ chỉ
là đồ bỏ, là những gì vô dụng, không đáng được thuê mướn như 3
đám trước, nhưng họ vẫn nhẫn nại đợi chờ, vẫn chấp nhận thân
phận cuối rốt của mình, nhất là khi chiều về, gần hết ngày mà
chẳng có việc làm thì không biết lấy gì cho vợ con ăn uống đang
hết lòng trông đợi mình ở nhà. Như thế có nghĩa là họ thật là
xứng đáng được lương nhiều hơn các đám thợ trước.
Chưa hết, vấn đề còn được đặt ra với nhóm thợ cuối cùng đặc biệt
này là tại sao chủ vườn nho đã ra thuê thợ làm vườn nho cho mình
cả 3 lần trước đó mà lại không thấy họ là những người mà chính
ông chủ cũng phải công nhận "sao các ngươi đứng nhưng không ở
đây suốt ngày như thế?" Phải chăng vì họ đứng ở chỗ khác với
3 nhóm trước, và ông chủ mỗi lần đi một chỗ khác để tìm thuê
thêm thợ, để rồi cuối cùng ông mới tới chỗ của họ đứng chờ, biểu
hiệu cho vị thế và thân phận của mỗi người ở trong sự quan phòng
thần linh của Thiên Chúa, Đấng kêu gọi họ vào lúc nào Ngài muốn.
Căn cứ vào dụ ngôn trong bài Phúc Âm này, vào nguyên tắc đối xử
của ông chủ vườn nho với các nhóm thợ được ông thuê vào làm vườn
nho cho ông, thì chúng ta thấy rằng chúng ta được quyền yêu
thương người này hơn người kia, chẳng hạn Chúa Giêsu yêu Tông Đồ
Gioan một cách đặc biệt trong số các tông đồ của Người,
nhưng đừng vì thế, vì người được mình yêu hơn bởi một lý do
chính đáng nào đó mà đối xử bất công với những người khác. Có
nghĩa là, theo nguyên tắc, theo lý, phải yêu thương hết mọi
người như nhau, như bản thân mình, nhưng, theo tình, chúng
ta vẫn có thể yêu một người nào đó hơn, vì hoàn cảnh đáng thương
cần cứu giúp của họ, hay vì khả năng phục vụ đắc lực
cho công ích của họ v.v.
Trong lịch sử Giáo Hội cũng xẩy
ra những trường hợp được Chúa Giêsu cảnh giác ở câu cuối của bài
Phúc Âm hôm nay: "kẻ sau hết sẽ nên trước hết, và kẻ trước
hết sẽ nên sau hết". Chẳng hạn một Tông Đồ của Các
Tông Đồ Mai-Đệ-Liên, hay Một Đại Tông Đồ Dân Ngoại Phaolô, hoặc
một Giáo Phụ Tiến Sĩ Âu Quốc Tinh v.v. Trường hợp của người thu
thuế và người Pharisiêu trong dụ ngôn cả hai cầu nguyện
trong đền thờ cũng cho thấy rõ đường lối "kẻ sau hết sẽ nên
trước hết, và kẻ trước hết sẽ nên sau hết" ngược đời này vậy
(xem Luca 18:9-14). Hay trường hợp của người con cả tính toán
với cha như là một người làm công cho cha và của người con
thứ chỉ muốn làm tôi tớ của cha vì cảm thấy bất xứng làm con của
cha (xem Luca 15:11-32) cũng vậy: "kẻ sau hết sẽ nên trước
hết, và kẻ trước hết sẽ nên sau hết".
Trường hợp điển hình nhất về đường lối khách quan của Chúa "kẻ
sau hết sẽ nên trước hết, và kẻ trước hết sẽ nên sau hết", đó
là dân Chúa, một thành phần dân, được Ngài tuyển chọn và luôn
được Ngài ở với, nhất là được Ngài tỏ mình ra dọc suốt giòng
lịch sử cứu độ của họ, nhất là những lúc họ được Ngài giải phóng
qua một nhân vật Quan Án hay Thủ Lãnh nào đó, như Giêđêon ở Bài
Đọc 1 hôm qua, nhưng, về phần mình, họ vẫn có xu hướng "kẻ
trước hết (về ơn Chúa) sẽ nên sau hết (về bất trung)", như được
Sách Thủ Lãnh ở Bài Đọc 1 hôm nay cho biết "Ðang khi Chúa ngự
trị giữa chúng tôi, các ngươi đã nói: 'Xin cho một vua cai trị
chúng tôi'", ở chỗ, họ "nói cùng cây ôliu... cây vả...
cây nho... bụi gai rằng: 'Hãy đi cai trị chúng tôi'".
Thậm chí kể cả khi lòng họ muốn khao khát có một vị vua, tức
muốn độc lập khỏi Thiên Chúa, như chúng ta thấy ở Sách Samuel
ngay sau Sách Thủ Lãnh này, Thiên Chúa vẫn sẵn sàng đáp ứng họ,
nhưng không phải là một vị vua như lòng họ mong ước, thành phần
vua chúa, như Sách Chư Vương sau này cho thấy, toàn là băng
hoại, mà là vị vua ám chỉ Đức Kitô Thiên Sai của Ngài, thuộc
giòng dõi Đavít, để Ngài tiếp tục làm chủ họ. Và đó là lý do
Thánh Vịnh 20 ở bài Đáp Ca hôm nay đã hướng về vị vua thiên sai
ấy, vị vua đến để dứt khoát giải thoát họ khỏi tội lỗi và sự
chết:
1) Lạy Chúa, do quyền năng Chúa
mà vua vui mừng; do ơn Chúa phù trợ, vua xiết bao hân hoan! Chúa
đã ban cho sự lòng vua ao ước, và điều môi miệng vua xin, Chúa
chẳng chối từ.
2) Chúa đã tiên liệu cho vua
được phước lộc may mắn, đã đội triều thiên vàng ròng trên đầu
vua. Nhờ Chúa giúp mà vua được vinh quang cao cả, Chúa khoác lên
người vua, oai nghiêm với huy hoàng.
3) Vua xin Chúa cho sống lâu,
thì Chúa đã ban cho một chuỗi ngày dài tới muôn muôn thuở. Chúa
đã khiến vua nên mục tiêu chúc phúc tới muôn đời, Chúa đã cho
vua được hân hoan mừng rỡ trước thiên nhan.
Đaminh Maria Cao Tấn Tĩnh, BVL.
Nếu có thể xin nghe chia sẻ theo cảm
hứng hơn là đọc lại bài chia sẻ trên
TN.XXL-4.mp3
